Y manteision o ddatgysylltu oddi wrth y byd pop Cymraeg

MI wnes i rhywbeth dwi rioed di’w wneud o’r blaen nos Sul dwetha. Read

Elfen Gymreig yng nghwmni Rough Trade

EDRYCHAIS ymlaen at wylio rhaglen ar hanes cwmni Rough Trade ar BBC 4 yr wythnos dwetha, wedi’r cwbl dyma’r cwmni mwyaf dylanwadol erioed yn hanes y byd o ran cerddoriaeth annibynnol. Read

Dyfal donc a dyr ddirgelwch y garreg hon

YN ei lyfr rhagorol, The Modern Antiquarian, mae Julian Cope yn cyfeirio at graig o’r enw’r "Bowerman’s Nose" ar Dartmoor. Ar yr olwg gyntaf mae’r graig yn ymdebygu i’r cymeriad cartn Snoopy neu hyd yn oed un o’r wynebau anhygoel hynny ar Easter Island, ond beth sydd yno yw pentwr o gerrig yn sefyll ar ben y bryn yn debyg i gofgolofn gyntefig.Read

Awr bleserus yn olrhain bandiau Cymraeg ar y we

BYDD darllenwyr cyson y golofn hon yn gyfarwydd mae’n siwr gydag un o fy aml-bregethau; y diffyg ymwybyddiaeth o hanes canu poblogaidd Cymraeg. Read

ôl-llaw dyn, ynteu natur?

OS ’di rhywun yn gyrru ar hyd yr A4085 o Rhyd Ddu i lawr yr allt i gyfeiriad Llyn Cwellyn mae "Maen Bras" i’w weld yn glir ar ochr y mynydd gyda Moel y Cynghorion ar y gorwel, cymaint yw maint y talp o garreg.Read

Fedra y byd pop Cymraeg ddim parhau fel hyn

DWI ’di bod yn meddwl dipyn mwy am fy "ymosodiad" ar y Cymry Cymraeg (Daily Post Chwefror 4) a’r hyn dwi’n weld fel eu (ein) diffyg aeddfedrwydd diwylliannol. Read

Ymateb fy hen sir yn siomedig

DOEDDWN i ddim wedi bwriadu ymateb i hyn mor fuan, ond mae’r camargraff, a rhai o’r pethau sy’n cael eu dweud am y noson Plygain a drefnwyd gennyf, yn gorfod cael eu hateb. Read

Beth sy’n bod efo’r Cymry dywedwch?

BETH sydd yn bod hefo’r Cymry Cymraeg? Rwyf newydd ddychwelyd o yl Celtic Connections yn Glasgow hefo’r grp gwerin Cymraeg 9Bach a chael fy atgoffa fod yn bosib i grp Cymraeg berfformio mewn clwb orlawn o flaen cynulleidfa sydd yn gwrando. Read

Cyfle o’r diwedd i gyfuno plygain a phop

LLYNEDD, ym mis Ionawr 2008, es lawr i Lanfihangel yng Ngwynfa i’r Plygain, am y tro cyntaf yn fy mywyd – ni chefais fy siomi. Erbyn i chi ddarllen yr erthygl yma byddaf wedi dychwelyd yno eto nos Sul diwethaf a byddaf yn ôl yno eto nos Wener yma.Read

Amser rhoi tipyn o glôd i’r hen fodryb

DYDI darllen y Daily Mail ddim yn rhywbeth uchel iawn ar fy rhestr o bethau i’w neud, ond digwydd bod dyna’r unig bapur, ochr yn ochr a’r Sun, sydd i’w gael yn y caffi y byddaf yn ei fynychu bron bob bore am frecwast.Read

Wedi colli un o’i sgidiau!

O’R holl lwybrau sydd yna i gerdded yr Wyddfa, mae’n debyg mae’r lleiaf deniadol yw Llwybr Llanberis. Dydi hynny dim yn hollol deg wrth gwrs, ond dwi’n dweud hyn am un rheswm syml; dyma lle mae’r mwyafrif o ymwelwyr.Read

Mae’n rhaid neud rhywbeth am y megaffon

MAE hi wedi dod i hyn felly; mae’n debyg fod y peth unai yn ofnadwy o ddoniol neu yn ofnadwy o drist, dwi ddim yn gwybod beth i’w feddwl. Dydd Sadwrn 6 Rhagfyr rwyf yn “ymuno” yn yr ystyr llac iawn â Rali Cymdeithas yr Iaith yng Nghaernarfon.Read

Dydi Christian Voice ddim yn ddoniol....

DOEDDWN i ddim wedi cymeryd gormod o sylw ohonynt o’r blaen, a dweud y gwir prin roeddwn yn cofio am eu bodolaeth.Read

Mae weindio’r Cymry Cymraeg a’r cenedlaetholwyr o hyd yn beth da!

YN ddiweddar cefais gip ar ddiwedd darlith gan Hywel Teifi Edwards ym Mangor. Dim ond sleifio i’r cefn am y deg munud ola ond cefais ddigon o gyfle i brofi dawn siarad Hywel a’i frwdfrydedd anhygoel. Brwdfrydedd am yr Eisteddfod Genedlaethol oedd ganddo a’r pwnc dan sylw oedd cysylltiad yr Eisteddfod â dinas Lerpwl.Read

Y broblem fawr gyda nawdd...

RWYF wedi sôn sawl gwaith yn y golofn hon am ddiwylliant Cymraeg wedi ei noddi (a weithiau wedi ei ysbaddu o ganlyniad) neu yn or-ddibynnol ar grantiau.Read

Deinasoriaid yn rheoli byd cerddoriaeth

NEWYDD orffen yn Amgueddfa’r Byd yn Lerpwl mae arddangosfa o’r enw The Beat Goes On. Is deitl yr arddangosfa oedd O’r Beatles i’r Zutons, a’r bwriad oedd rhoi blas o gerddoriaeth Glannau Mersi o gyfnod y Beatles hyd at y presennol.Read

Atgofion plentyn o ‘pub’ go iawn

YN ystod fy ieuenctid yn Llanfair Caereinion yn y 60au a 70au mae gennyf atgof clir iawn o dafarn o’r enw’r Black Lion. Mae’r “Black” dal yna. Fel plentyn, cofiaf ogla cwrw yn ymestyn allan i’r stryd wrth i ni wibio heibio ar ein beics. Wrth edrych i mewn drwy’r drws, yr hyn oedd yn ein wynebu oedd stafell foel, teils coch ar y llawr, ac os dwi’n cofio yn iawn, dim dodrefn o gwbl, dim na chadair na fwrdd.Read

Gweld tu hwnt i’r cn defaid

UN o fy nyfyniadau gorau o ran cyngor i ddarpar sêr pop yw “fod angen steil gwallt da”, a mae ’na wir yn hynny. Yn ddiweddar dwi wedi bod yn edrych ar fwy a fwy o waith celf Cymreig a mae’r un peth yn codi eto.Read

Rhaid creu traddodiad heddiw

FE fwynheais ddarllen llyfr Arfon Gwilym "Caneuon Traddodiadol y Cymry" ar hanes a datblygiad cerddoriaeth traddodiadol Cymreig a chefais fy hyn yn cytuno hefo nifer helaeth o sylwadau Arfon. Read

Dwi ddim yn ffan o’r Beatles go iawn... wir!

AR dudalen pedwar-deg pump, yn ei lyfr "45" (2000) a ysgrifennwyd pan oedd yn 45 oed, mae Bill Drummond yn cyfeirio gyntaf at linell "ley" honedig sydd yn cysylltu Gwlad yr Iâ, Stryd Matthew, Lerpwl a Papua New Guinea. Read